O Fabryce
Skocz do
Start > Wszystkie artyku造 > 06. RECENZJE KSI*EK > [literatura] Reynolds Alastair
[literatura] Reynolds Alastair
Prawa autorskie tej recenzji nale膨 do autora i magazynu Fabryka Music Magazine. 畝dna cz窷 tego tekstu nie mo瞠 by przedrukowywana, reprodukowana ani wykorzystywana w jakiejkolwiek formie, bez zgody w豉軼iciela praw autorskich. Wszelkie naruszenia praw autorskich podlegaj karze przewidzianej w kodeksie karnym i Ustawie o Prawie Autorskim i Prawach Pokrewnych.

03.09.2013 r. | Autor: Katarzyna NINa G鏎nisiewicz | Inne recenzje

DIAMENTOWE PSY/TURKUSOWE DNI
Tytu oryg. Diamond Dogs. Turquoise Days
Wyd. oryg. 2003
Polska: MAG, 2011
stron: 288
Ocena: star rating


Alastair Reynolds nale篡 do pisarzy s/f, kt鏎ych charakteryzuje oryginalna i bogata w detale wyobra幡ia. Co wi璚ej, to nie sama wyobra幡ia a ilustracyjny styl pisarski pozwala mu na dok豉dne przedstawienie scen istniej帷ych tylko w jego g這wie. Ksi捫ka ta zawiera dwie nowele, i co dziwne, w por闚naniu do innych cz窷ci cyklu Przestrze Objawienia tego samego autora, jest ona najta雟za na rynku wydawniczym w Polsce.

Diamentowe Psy, na kt鏎ej to noweli skoncentruj si w poni窺zej recenzji, by造by unikatem, gdyby nie inne dzie豉 - filmowe i literackie r闚nie oparte na socjologiczno-psychologicznych eksperymentach. Co 陰czy eksperyment Milgrama, z ksi捫kami Dom Pe貫n Drzwi (1990) Briana Lumley'a i Diamentowe Psy/Turkusowe Dni (2003) Reynoldsa oraz filmem Cube (1997)? To izolowane miejsca (a w literaturze s/f - tajemnicze budynki pojawiaj帷e si znik康) oraz zasiedlaj帷a je grupa z regu造 obcych sobie ludzi, o r騜nych umiej皻no軼iach i wiedzy, przydatnych przy dokonywaniu wybor闚. Jednak najwa積iejsze w fabule s mno膨ce si zagadki o rosn帷ym stopniu trudno軼i, tak ustawione, aby ka盥y z cz這nk闚 grupy zmierzy si z czym odpowiednim do swoich umiej皻no軼i. Oczywi軼ie, jak to w thrillerach bywa, niepoprawne rozwi您anie zagadki karane jest amputacjami, b鏊em i 鄉ierci. Inna sprawa, 瞠 cz窷 ofiar, to ju nie ludzie, a zmodyfikowane na r騜ne sposoby cyborgi, kt鏎e po powrocie do Chasm City, b璠 mie 豉twy dost瘼 do nowych d這ni czy n鏬 wyhodowanych z ich w豉snych kom鏎ek.
Jak wi璚 ma si do powy窺zego eksperyment Milgrama? Wie瘸 Krwi, to wytw鏎 Obcych. Zosta豉 ona spersonifikowana i przedstawiona jako obiekt 篡j帷y w豉snym 篡ciem, stosuj帷ym si wy陰cznie do swoich, a z czasem zmieniaj帷ych si regu gry. Czy to nie klasyczny autorytet, kt鏎y sprawuje w豉dz nad grup podmiot闚 zale積ych od jego chimerycznych decyzji?

Na pocz徠ek poznajemy dw鏂h m篹czyzn, przyjaci馧 Childe i narratora noweli, Swifta, kt鏎zy w przesz這軼i konkurowali ze sob pod wzgl璠em wymy郵ania i rozwi您ywania 豉mig堯wek, a kt鏎zy kilkana軼ie ostatnich lat sp璠zili osobno. D逝go嗆 ludzkiego 篡cia w XXV wieku, to ju 400 lat. Childe, kontynuuje badania swojego wuja-wynalazcy i 郵edzi ruchy Obcych. Niestety ich reakcje s tak rozrzucone w czasie, 瞠 postanawia podda si procesowi spowolnienia funkcji 篡ciowych i wyd逝瞠nia 篡cia przebywaj帷 w kapsule zimnego snu podczas kolejnych 150 lat, przerywanych jednak cyklicznymi wybudzeniami. Efektem oczekiwania na rezultaty jest odkrycie nowej, niezamieszka貫j planety nazwanej Golgot, kt鏎a posiada to tajemnicze 'co'.
Childe informuje o planecie wybrane osoby, kt鏎ym obiecuje wysokie finansowe profity. Kiedy udaje mu si skompletowa grup badawcz, w sk豉dzie: on sam, Richard Swift - przyjaciel od 豉mig堯wek, Celestine - matematyczny geniusz o zmodyfikowanych neuronach i by豉 穎na Swifta, Trintignant - perwersyjny doktor od cybernetycznych przekszta販e ludzkiego cia豉, przedstawiciel rasy Ultras闚 - Forqueray oraz niewielkiego wzrostu cyniczna hakerka i najemniczka Hirz.

Obiektem ekspedycji, i jednocze郾ie tym intryguj帷ym 'czym' jest Wie瘸 Krwi. Wysoka na 250 metr闚, ciemna i majestatyczna budowla zawis豉 bez podtrzymywania na wysoko軼i sze軼iu metr闚 ponad powierzchni planety Golgota. Nikt nie wie, co znajduje si na jej szczycie, do kt鏎ego prowadzi szereg niezbadanych pokoi oddzielonych drzwiami, z kt鏎ych ka盥e zaszyfrowane jest matematyczn 豉mig堯wk.

Celestine mia豉 racj. Natura tych zagadnie by豉 dla mnie mniej istotna, najwa積iejsze to odkry, co jest na szczycie, jakiej tajemnicy Wie瘸 strze瞠 tak zazdro郾ie. (Swift)
Reynolds buduje w czytelniku poczucie strachu ju przez sam opis sposobu wchodzenia do Wie篡. Ma造, ciemny w豉z znajduje si na spodzie budowli, wi璚 grupa ciekawskich (i solidnie op豉conych) badaczy musi stan望 dok豉dnie pod wisz帷ym tworem Obcych. Jak gdyby tego by這 ma這, powierzchnia wok馧 Wie篡 naznaczona jest poci皻ymi szcz徠kami cia jedynej ekipy, kt鏎a przypadkowo znalaz豉 si na orbicie planety, i kt鏎a po l康owaniu, pr鏏owa豉 rozwi您a zagadk obiektu.

W pierwszym etapie, z zagadkami zmierza si tylko spec od matematyki, Celestine. Decyzj o wyborze najlepszego rozwi您ania podejmuje jednak demokratycznie - wraz z kolektywem. Do czasu. Kiedy zagadki zaczynaj nawi您ywa do ekstremalnie skomplikowanej geometrii wielowymiarowej (np. transformacje topologiczne w czterech wymiarach, figury z cieniami, hiper-sze軼iany, tesserakt), inicjator wyprawy wraz z pomocnikiem, doktorem Trintignantem decyduj o kolejnych modyfikacjach cia cz這nk闚 grupy dla ich lepszej sprawno軼i umys這wej, jednak bez wiedzy lub zgody uczestnik闚. W efekcie, im wy瞠j wspinaj si badacze, tym mniej zachowuj swoich prawdziwych cz窷ci cia豉. Trwa to a do osi庵ni璚ia sylwetki ironicznie nazwanej 'diamentowym psem' (ang. diamond dog), kt鏎 charakteryzuje szczup造 rozmiar cia豉 wielko軼i charta, dodatkowy ogon stabilizuj帷y wyprostowan postaw i ochronny pancerz z diamentowego materia逝.

Doktor jest specjalist w swojej dziedzinie i tylko on wie, jak odwr鏂i fizyczne zmiany. Jednak, aby by這 ciekawiej, Trintignant pope軟ia samob鎩stwo, bowiem woli si zabi ni zniszczy swoje magnum opus - modyfikacje przeprowadzone na cia豉ch Childe i Swifta, jedynych, kt鏎zy decyduj si na kontynuacj osi庵ni璚ia szczytu Wie篡. Pozostali cz這nkowie grupy, poza dezerterk Celestine, s ju tylko kawa趾ami cia pokrywaj帷ymi grunt wok馧 budowli.

Je郵i czytelnik jest ju zaznajomiony z podobnymi scenariuszami, to zacznie podejrzewa, 瞠 kto stoi za ca造m tym ekspedycyjnym przedsi瞝zi璚iem. Jednocze郾ie zbrodniarz jest cz這nkiem grupy, co pomaga mu w bezpo鈔ednim kontrolowaniu myszy do鈍iadczalnych i p造nnej realizacji scenariusza. Eksperymentator posiada dodatkowego pomocnika (doktora), kt鏎y w obr瑿ie Chasm City, a mo瞠 i ca貫j planety Yellowstone ma zakaz wykonywania usprawnie fizjologicznych wykraczaj帷ych poza granice etyki. Cybernetykowi umo磧iwia si przeprowadzanie kolejnych modyfikacji w cia豉ch nie鈍iadomych badaczy, po to, aby nasyci jego chor pasj i przy okazji, sprosta wymaganiom Wie篡.

Co znajduje si za drzwiami oznaczonymi ostatni 豉mig堯wk? Zapytajcie pisarza, chocia pewn wskaz闚k sugeruje druga, utrzymana w zupe軟ie innym klimacie nowela Turkusowe Dni.

Diamentowe Psy maj cechy horroru s/f, kt鏎y budzi przera瞠nie dlatego, 瞠 wyci庵a z naszej pod鈍iadomo軼i archetypowe obawy - wysoce stresogenne sytuacje zwi您ane z pi皻rzeniem si problem闚 w momencie zwyci瘰twa (badacze odkrywaj, 瞠 drzwi do kolejnych pomieszcze stopniowo zmniejszaj rozmiary, a dla r闚nowagi, poziom trudno軼i zagadek zwi瘯sza si) i zmuszaniem do wyczerpuj帷ej umys這wo pracy pod presj czasu. Przera瞠nie wzbudza tak瞠 nieznana forma kary - najcz窷ciej wyst瘼uje w postaci gro嬌y deformacji cia豉 (amputacje). Jest jednak co, o czym badaczom nie powiedziano. Noszone przez nich skafandry zosta造 zaprojektowane do utrzymania cz這wieka przy 篡ciu... nawet za cen pozbawiania go niezbyt funkcjonalnych cz窷ci cia豉. Kombinezon odcina r瘯, bo to bardziej ekonomiczne rozwi您anie ni 豉tanie ran i tamowanie krwi.

Reynolds nie skupi si jednak ani na zbytnim analizowaniu psychiki postaci, ani na opisach fruwaj帷ych wn皻rzno軼i. I dzi瘯i mu za to. W zamian, dostali鄉y intryguj帷 opowie嗆, w kt鏎ej konkretne i nieprze豉dowane nadmiernymi szczeg馧ami opisy, pozwalaj zobaczy mroczny 鈍iat Golgoty oczami pisarza.
Nota prawna
Szukaj w magazynie

Magazyn hostuje
Wersje
Nawigacja
START
PLIKI
Opowiadania
ARCHIWA
Archiwum o magazynie
Archiwum historii magazynu
Archiwum wywiad闚
Archiwum recenzji muzyki
Archiwum recenzji gier
Archiwum recenzji ksi捫ek
Archiwum artyku堯w
Archiwum news闚
Archiwum podcast闚
Archiwum legalnej muzyki - pliki
Archiwum promocyjnych imprez
Archiwum manifest闚 industrialnych
O FABRYCE
Sk豉d Fabryki
Kontakt
POZOSTAΒ
Linki
Zaktualizowane artyku造
Magazyn Fabryka - transformacja
[gry] You Are Empty
[gry] Kingpin: Life of Crime
Filter - Hamburg, 18.08.2013 [recenzja koncertu]
Nine Inch Nails [recenzje]
Subskrybuj
Newsy
Artyku造
Legalne mp3
Linki
Follow us: SoundCloud | Tumblr | Blogger | Google+ Magazine | Google+ Reviews | Google+ Heatwave

Design created by Look | Coded by eWe | Modified by NINa. Theme by GFXpixel.info modified by NINa | Social icons by Fatcow, Icondock, PR. Lloyd and NINa.

1,350,041 Unikalnych wizyt

Powered by PHP-Fusion copyright © 2002 - 2016 by Nick Jones.
Released as free software without warranties under GNU Affero GPL v3.